Đoạn văn thảo luận về khái niệm “enshittification” do Cory Doctorow đặt ra, mô tả quá trình mà các nền tảng trực tuyến như Facebook, Google, Uber và Amazon dần dần suy giảm trong cách đối xử với người dùng và khách hàng doanh nghiệp nhằm tối đa hóa lợi nhuận cho cổ đông.
Ba giai đoạn của quá trình enshittification là:
1. Nền tảng mới và cố gắng thu hút người dùng bằng cách cung cấp trải nghiệm tốt.
2. Nền tảng chuyển hướng tập trung sang thu hút và phục vụ khách hàng doanh nghiệp, thường làm tổn hại đến người dùng.
3. Nền tảng siết chặt kiểm soát khách hàng doanh nghiệp, ép họ trả nhiều tiền hơn, đồng thời làm suy giảm trải nghiệm người dùng qua các kết quả tìm kiếm kém chất lượng và quảng cáo ngày càng xâm nhập hơn.
Doctorow cho rằng mô hình này xảy ra do thiếu cạnh tranh và quy định hiệu quả. Ông đề xuất các giải pháp như tạo điều kiện thuận lợi để người dùng rời khỏi nền tảng và tăng cường khả năng tương tác giữa các dịch vụ khác nhau. Bài viết cũng lưu ý rằng mặc dù quan điểm của Doctorow có thể được coi là “thuộc phe tả,” phong trào chống độc quyền công nghệ đã ngày càng mạnh mẽ trong những năm gần đây.
Nguồn:www.npr.org
